Madariaga Rojo, Salvador de, 1886 - 1978

1. Área de identificación

1.1 Tipo de entidad:

Persoa

1.2 Forma autorizada del nombre:

Madariaga Rojo, Salvador de, 1886 - 1978

1.6 Identificadores complementarios:

https://pares.mcu.es/ParesBusquedas20/catalogo/autoridad/139124

2. Área de descripción

2.1 Fechas de existencia:

1886 - 1978

2.2 Historia/Descripción:

Foi o segundo fillo do coronel José de Madariaga e de María Ascensión Rojo. Finalizou os seus estudos de bacharelato no Instituto Cardeal Cisneros de Madrid e en 1900 trasladouse a París para seguir os seus estudos no entón Colexio Chaptal, actual Liceo de igual nome, co propósito de ingresar primeiro na Escola de Politécnica e posteriormente na Escola Superior de Minas de París. En 1911 culminaron os seus estudos como enxeñeiro de minas. Retornado a España foi empregado pola Compañía de Ferrocarrís do Norte. En 1912 casou con Constance Archibald, historiadora económica formada na Universidade de Glasgow. Asentado en Madrid vinculouse en 1914 aos círculos republicanos e laicistas da liga de Educación Política, liderada por José Ortega y Gasset. Con todo, volveu abandonar España para involucrase na redacción de The Times. O nacemento da súa segunda filla en 1919, Isabel, propiciou o seu regreso a España, compaxinando o seu traballo xornalístico na prensa inglesa e española. O ano 1921 conseguiu, mercé á influencia do seu tío, o xornalista e deputado Rogelio Madariaga, ser designado como asesor da delegación española na Conferencia del Tránsito, organizada pola Sociedad de Naciones en Barcelona. De aí foi chamado a traballar na Secretaría Xeral deste organismo internacional con sede en Xenebra, pasando posteriormente por outros departamentos, destacando especialmente o seu labor na Sección do Desarmamento, que dirixiu ata a súa dimisión en 1927. En 1928, tras o seu abandono da Sociedad de Naciones, dirixiu a cátedra Rey Alfonso XIII de Estudios Españoles da Universidade de Oxford, institución e cidade á cal se vincularía gran parte da súa vida. A proclamación da República sorprendeulle en México, mentres se atopaba de xira como conferenciante. O Goberno provisional da República designouno embaixador en Washington, cargo que ocupou brevemente ao ser elixido deputado pola Coruña nas Cortes Constituíntes dentro da candidatura da ORGA. Con todo, de novo, regresou á Sociedad de Naciones en agosto de 1931, e posteriormente como embaixador en París en decembro dese mesmo ano, pero mantendo a representación ante o organismo internacional. Participou moi activamente na Conferencia de Desarmamento de 1932. Xa co Goberno de Lerroux foi designado, primeiro, Ministro de Instrución Pública e despois Ministro de Xustiza. A guerra civil sorprendeuno en Toledo. Puido saír moi pronto de España instalándose en Xenebra. Mantivo unha postura equidistante ante os dous bandos, similar á practicada por Ortega ou Marañón. Avogou pola procura dun armisticio entre as partes propiciado polas principais potencias, especialmente polo Reino Unido. En 1938, instalouse neste país, colaborando coa BBC. A partir do ano 1944 a súa posición fronte á ditadura franquista volveuse moito máis contundente, actitude que mantería ata a morte do ditador. Madariaga pasou a ser unha das figuras máis visibles e activas da oposición ao réxime franquista en Europa, pero desde posturas liberais e afastadas dos círculos do Goberno da República no exilio. En abril de 1947 foi elixido en Oxford primeiro presidente da Internacional Liberal, e tamén recibiu o nomeamento de doutor honoris causa pola Universidade de Princeton no seu segundo centenario. En 1948 asistiu na Haia á fundación do Movemento Europeo, que terminaría por promover a creación de institucións como o Consello de Europa (1949) e a Comunidade Económica Europea. Ao ano seguinte, en 1949, converteuse no director do Colexio de Europa. En 1950 fundou a rama española do Movemento Europeo baixo a denominación de Consejo Federal Español del Movemento Europeo , que terminou por aglutinar a parte da oposición á ditadura desde presuposto liberais. En xuño de 1962, Madariaga puido reunir, no marco do 4º Congreso do Movimiento Europeo de Múnich, a boa parte da disidencia do interior de España cos exiliados, exceptuando aos comunistas. O manifesto dos reunidos reclamou unha transición progresiva cara a un modelo democrático liberal, orientado cara á integración europea, e con recoñecemento das autonomías de Galicia, de Cataluña, do País Vasco e de "cantas rexións desexáreno". A pesar do seu éxito, a ditadura neutralizou internacionalmente e puido ter un tratado comercial preferente coas Comunidades Europeas. Madariaga comezou entón a visitar con maior frecuencia España, como moitos outros exiliados, e a colaborar coa prensa non afecta o Movemento Nacional, como o ABC. Froito destas visitas foi o compromiso da doazón do seu arquivo persoal ao Instituto José Cornide de Estudos Coruñeses en 1967. En 1970 Madariaga foi nomeado membro correspondente da Real Academia da Historia. Este ano morreu a súa esposa Constance, da cal se afastou facía tempo. casou coa súa secretaria Emile Skezely, fixando a súa residencia en Locarno. En 1973 obtivo o premio Carlomagno pola súa contribución á construción europea. Tras a morte de Franco, Madariaga regresa a España en 1976 e desprega unha actividade pública que lle era prohibida ata entón, recibindo distintas homenaxes. Morreu en Locarno en 1978.

2.3 Lugares:

Lugar de nacimiento: A Coruña
Lugar de fallecimiento: Locarno (Suiza)

3. Área de relaciones

Personas:

Mathews, Paul William

Archibald, Constance Helen Margaret, 1878 - 1970
Familiar: Esposa

Lerroux García, Alejandro , 1864 - 1949
Asociativa:

Instituciones:

Compañía de Ferrocarriles del Norte
Asociativa: Empregado

The Times
Asociativa: Redactor

Ministerio de Instrución Pública e Belas Artes (España). (1900 - 1937)
Asociativa: Ministro

Internacional Liberal
Asociativa: Presidente (1947)

Congreso del Movimiento Europeo (IV. 1962. Múnich)
Asociativa: Membro

Diario ABC. (1903 -)
Asociativa: Colaborador

Instituto "José Cornide" de Estudios Coruñeses. (1964 -)
Asociativa: Arquivo persoal

Real Academia de la Historia. (1738 -)
Asociativa: Membro

Organización Republicana Gallega Autónoma. (1929 - 1934)
Asociativa: Deputado

Materias:

Enxeñeiros
Término relacionado: Licenciado

Xornalistas
Término relacionado: Ocupación

Republicanos
Término relacionado:

Ii República
Término relacionado:

Guerra civil española (1936-1939)
Término relacionado:

Geográficos:

Madrid (España)
Término relacionado:

París (Francia)
Término relacionado: Estudios

Gran bretaña
Término relacionado:

Xinebra (Suiza)
Término relacionado:

Suiza
Término relacionado:

4. Área de control

4.1 Identificador del registro:

ADGA20161606309

4.4 Estado de elaboración:

Borrador

4.5 Nivel de detalle:

Básico